PLUS
Το νέο Air Force One του Ντόναλντ Τραμπ δεν είναι απλώς ένα προεδρικό αεροσκάφος. Είναι μια πολιτική δήλωση για το πώς αντιλαμβάνεται ο ίδιος την εξουσία: όσο πιο εντυπωσιακή, τόσο πιο αποτελεσματική. Και όσο πιο πολυτελής, τόσο πιο πειστική.
Το Boeing 747-8, το οποίο παραχωρήθηκε από το Κατάρ και μετατράπηκε σε προεδρικό αεροσκάφος, προκαλεί ήδη θύελλα αντιδράσεων στην Ουάσιγκτον. Όχι μόνο για την ασυνήθιστη προέλευσή του, αλλά και για όσα συμβολίζει. Σε μια περίοδο κατά την οποία οι Ηνωμένες Πολιτείες ζητούν από τους συμμάχους τους να αυξήσουν τις αμυντικές τους δαπάνες και εμφανίζονται ως θεματοφύλακες της διεθνούς διαφάνειας, ο Αμερικανός πρόεδρος ταξιδεύει σε ένα ιπτάμενο παλάτι που χρηματοδοτήθηκε από ένα από τα πλουσιότερα εμιράτα του Κόλπου.
Οι εικόνες από το εσωτερικό περισσότερο θυμίζουν VIP lounge πεντάστερου ξενοδοχείου παρά το κέντρο διοίκησης της ισχυρότερης στρατιωτικής δύναμης του κόσμου. Καθίσματα με λειτουργία μασάζ, Apple TV, πολυτελείς σουίτες, χρυσές διακοσμήσεις, αίθουσες συσκέψεων και εξατομικευμένες λεπτομέρειες συνθέτουν ένα περιβάλλον που υπηρετεί περισσότερο την αισθητική της επίδειξης παρά εκείνη της θεσμικής λιτότητας.
Για τον Τραμπ, όμως, αυτό ακριβώς είναι το μήνυμα. Η ισχύς δεν πρέπει να είναι αόρατη. Πρέπει να επιβάλλεται οπτικά. Το νέο Air Force One αποτελεί συνέχεια της επιχειρηματικής του φιλοσοφίας, σύμφωνα με την οποία η εικόνα δεν συνοδεύει την εξουσία· είναι η ίδια η εξουσία.
Η πολιτική συζήτηση, ωστόσο, επικεντρώνεται αλλού. Η αποδοχή ενός αεροσκάφους αξίας εκατοντάδων εκατομμυρίων δολαρίων από το Κατάρ δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για τις σχέσεις μεταξύ Ουάσιγκτον και Ντόχα. Ακόμη κι αν το αεροσκάφος πέρασε από εξαντλητικούς ελέγχους ασφαλείας και αντικατασκοπείας, η ουσία παραμένει πολιτική: μπορεί η υπερδύναμη να εμφανίζεται απολύτως ανεξάρτητη όταν χρησιμοποιεί ως σύμβολο της προεδρίας της ένα δώρο ξένου κράτους;
Το ζήτημα γίνεται ακόμη πιο σύνθετο αν ληφθεί υπόψη η στρατηγική σημασία του Κατάρ. Η Ντόχα φιλοξενεί τη μεγαλύτερη αμερικανική στρατιωτική βάση στη Μέση Ανατολή, διαμεσολαβεί σε κρίσεις από τη Γάζα μέχρι το Αφγανιστάν και επενδύει δισεκατομμύρια στη Δύση. Η «διπλωματία των επιταγών» αποτελεί εδώ και χρόνια βασικό εργαλείο της εξωτερικής της πολιτικής. Το νέο Air Force One κινδυνεύει να καταστεί το πιο ακριβό και ορατό παράδειγμά της.
Ο Λευκός Οίκος υποστηρίζει ότι η παραλαβή του αεροσκάφους εξοικονομεί χρόνο και χρήμα, καθώς η Boeing εξακολουθεί να καθυστερεί το πρόγραμμα των νέων προεδρικών αεροσκαφών. Ωστόσο, αρκετοί αναλυτές επισημαίνουν ότι το κόστος της μετατροπής ενός ιδιωτικού βασιλικού Boeing σε πλήρως επιχειρησιακό Air Force One θα ανέλθει επίσης σε εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια, περιορίζοντας σημαντικά το οικονομικό επιχείρημα.
Η εικόνα, τελικά, ίσως αποδειχθεί ισχυρότερη από τους αριθμούς. Ο πρόεδρος που υποσχέθηκε να βάλει την Αμερική πρώτη πετά σήμερα μέσα σε ένα αεροσκάφος που φέρει την υπογραφή μιας ξένης μοναρχίας. Και αυτή η αντίφαση δύσκολα μπορεί να κρυφτεί πίσω από τα χρυσά φωτιστικά, τα δερμάτινα καθίσματα ή τις οθόνες ψυχαγωγίας.
Το νέο Air Force One δεν είναι απλώς ένα αεροπλάνο. Είναι μια μεταφορά για τη δεύτερη προεδρία Τραμπ: μεγαλοπρεπής, θεαματική, επικοινωνιακά πανίσχυρη και ταυτόχρονα γεμάτη ερωτήματα για τα όρια ανάμεσα στη γεωπολιτική, την προσωπική εικόνα και τη θεσμική δεοντολογία.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ντόναλντ Τραμπ: «Απόψε θα χτυπήσουμε πολύ σκληρά το Ιράν»
