PLUS
Ο πλουραλισμός των μέσων ενημέρωσης σε πολλά κράτη μέλη της ΕΕ στραγγαλίζεται ολοένα και περισσότερο από την υψηλή συγκέντρωση ιδιοκτησίας, ακόμη και σε χώρες με παραδοσιακά ελεύθερες αγορές μέσων ενημέρωσης, σύμφωνα με έκθεση που καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η ελευθερία του Τύπου καταρρέει σε ολόκληρη την ένωση.
Η έκθεση , η οποία συντάχθηκε από την Ένωση Πολιτικών Ελευθεριών για την Ευρώπη (Liberties) και βασίζεται στο έργο 43 ομάδων ανθρωπίνων δικαιωμάτων από 21 χώρες, ανέφερε ότι αρκετές κυβερνήσεις της ΕΕ επιτίθενται στην ελευθερία του Τύπου ή αποδυναμώνουν την ανεξαρτησία και τη ρύθμιση των μέσων ενημέρωσης.
Παράλληλα με τους αδύναμους κανόνες διαφάνειας της ιδιοκτησίας, την αυξανόμενη κυβερνητική επιρροή στα δημόσια μέσα ενημέρωσης και τις απειλές κατά των δημοσιογράφων, η ελευθερία και ο πλουραλισμός των μέσων ενημέρωσης «δέχονται επίθεση σε ολόκληρη την ΕΕ και, σε ορισμένες περιπτώσεις, βρίσκονται σε μια υπαρξιακή μάχη», ανέφερε.
«Αυτό δεν αποτελεί έκπληξη», δήλωσε ο Τζόναθαν Ντέι, επικεφαλής συντάκτης της έκθεσης. «Οι προσπάθειες των κυβερνήσεων να αποδυναμώσουν το κράτος δικαίου και τους δημοκρατικούς θεσμούς σχεδόν πάντα ξεκινούν με την επιδίωξη ελέγχου του μιντιακού τοπίου της χώρας τους».
Ο Ντέι δήλωσε ότι η προσπάθεια της ΕΕ να διαφυλάξει την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης, ο Ευρωπαϊκός Νόμος για την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης (EMFA), «αντιμετωπίζει ήδη αντίσταση πριν καν τεθεί πλήρως σε ισχύ. Το πόσο επιτυχημένα θα εφαρμοστεί μπορεί να είναι καθοριστικό για την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης σε ορισμένα κράτη μέλη».
Η έκθεση επισήμανε την υπερβολική συγκέντρωση ιδιοκτησίας μέσων ενημέρωσης ως ιδιαίτερη ανησυχία στην Κροατία, τη Γαλλία, την Ουγγαρία , την Ολλανδία, τη Σλοβενία, την Ισπανία και τη Σουηδία, με την ιδιοκτησία συχνά να συγκεντρώνεται στα χέρια λίγων εξαιρετικά πλούσιων ατόμων.
Αυτό επιδεινώθηκε από την ανεπαρκή διαφάνεια της ιδιοκτησίας των μέσων ενημέρωσης, ανέφερε, καθώς πολλά κράτη μέλη δεν κατάφεραν να δημιουργήσουν δημόσια προσβάσιμες βάσεις δεδομένων που απαιτούνται από τον EMFA (Ευρωπαϊκός Νόμος για την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης), ο οποίος αναμένεται να τεθεί πλήρως σε ισχύ τον Αύγουστο.
Η δεσμευτική νομοθεσία στοχεύει στην εγγύηση της προστασίας των δημοσιογράφων και των πηγών, της ανεξαρτησίας των ρυθμιστικών φορέων και της πλήρους διαφάνειας της ιδιοκτησίας – αλλά πολλά κράτη μέλη «φαίνεται ότι δεν είναι έτοιμα, αν όχι απρόθυμα, να την επιβάλουν πλήρως», αναφέρει η έκθεση.
Η έκθεση διαπίστωσε επίσης ότι οι δημοσιογράφοι παραμένουν ευάλωτοι σε ρητορική μίσους και σωματικές επιθέσεις, με αποτέλεσμα να υποστούν αστυνομική βία το 2024 στη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ελλάδα, την Ουγγαρία και την Ισπανία . Σε ορισμένες χώρες, οι γυναίκες δημοσιογράφοι στοχοποιήθηκαν δυσανάλογα.
Ανέφερε ότι οι καταχρηστικές αγωγές Slapp (στρατηγικές αγωγές κατά της συμμετοχής του κοινού) αποτελούσαν «δυνητική υπαρξιακή απειλή» σε τουλάχιστον δώδεκα χώρες της ΕΕ, με τον πρωθυπουργό της Σλοβακίας, Ρόμπερτ Φίτσο, να υποκινεί μία υπόθεση Slapp εναντίον ενός δημοσιογράφου.
Δημόσιοι αξιωματούχοι είχαν επίσης παρεμποδίσει το έργο των δημοσιογράφων αντιστεκόμενοι ή αρνούμενοι κατηγορηματικά αιτήματα για ελευθερία πληροφόρησης σε αρκετές χώρες, όπως η Βουλγαρία, η Γερμανία, η Ελλάδα, η Μάλτα, η Ολλανδία και η Ισπανία, ανέφερε η έκθεση.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Το κράτος δικαίου και η ελευθερία του Τύπου
Στα «τάρταρα» η ελευθερία του Τύπου: Στην 107η θέση η Ελλάδα – Πιο κόκκινος από ποτέ ο χάρτης
