PLUS
-Απόγνωση στους κατοίκους από την πλήρη αδιαφορία της Πολιτείας για ζωές – ερείπια και περιουσίες γκρεμίσματα στην σεισμόπληκτη πόλη!
-«Από τις 3.500 αιτήσεις για αποκατάσταση, έχουν εγκριθεί μόλις οι 330 άδειες για να ξεκινήσουν οι απαραίτητες οικοδομικές εργασίες» καταγγέλλει στην «Μ» ο Κώστας Γκαντάτσιος, πρόεδρος του Συλλόγου Σεισμόπληκτων της περιοχής.
Της ΕΛΕΝΗΣ ΚΑΡΑΝΙΚΟΛΑ ΚΟΝΤΟΡΟΥΣΗ
Ο εγκέλαδος χτύπησε το Αρκολοχώρι της Κρήτης, με 5,8 Ρίχτερ τον Σεπτέμβριο του 2021 και έκτοτε άφησε πίσω του χαλάσματα και πληγές που ακόμα και σήμερα αδυνατούν να κλείσουν! Το χωριό που κάποτε έσφυζε από ζωή, σήμερα τέσσερα χρόνια μετά τον καταστροφικό σεισμό, παραμένει τόπος ερειπίων, καθώς η κρατική αρωγή αποδείχτηκε κατώτερη των περιστάσεων. Εκεί όπου τα σπίτια γκρεμίστηκαν μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, η ανοικοδόμηση καθυστερεί χρόνια, αφήνοντας πίσω ανθρώπους εγκλωβισμένους σε μια καθημερινότητα γεμάτη ανασφάλεια και απογοήτευση!
Ερείπια
Αποτέλεσμα είναι εκατοντάδες σεισμόπληκτοι να «χτίσουν» τις νέες τους ζωές σε κοντέινερ λίγων τετραγωνικών μέτρων, ενώ άλλοι εξακολουθούν να μένουν μέχρι και σήμερα σε σπίτια που έχουν χαρακτηριστεί ακατάλληλα και αναμένουν να επισκευαστούν. Δεν είναι λίγοι και εκείνοι που εγκατέλειψαν τον τόπο τους αναζητώντας μια καλύτερη προοπτική ή φιλοξενήθηκαν σε συγγενείς, αφού ακόμη, οι αποζημιώσεις και τα επιδόματα δεν έχουν καταβληθεί στο σύνολό τους. Η αβεβαιότητα και η έλλειψη εμπιστοσύνης προς την Πολιτεία έχουν γίνει καθημερινότητα για τους κατοίκους.
Από την άλλη μεριά, η κατάσταση που επικρατεί αφήνει την τοπική κοινωνία να μαραζώνει. Οι επιχειρήσεις που κάποτε αποτελούσαν την «καρδιά» της περιοχής έκλεισαν, ενώ η νεολαία αναγκάστηκε να ξενιτευτεί. Ενδεικτικό είναι πως τρία σχολεία στεγάζονται ακόμα σε κοντέινερ, γεγονός που αποτυπώνει όχι μόνο την έλλειψη υποδομών αλλά και την αδυναμία του κράτους να εξασφαλίσει στους μαθητές ένα στοιχειωδώς ασφαλές και αξιοπρεπές περιβάλλον μάθησης.
Όπως εξηγεί στην «ΜΠΑΜ στο Ρεπορτάζ» ο Κώστας Γκαντάτσιος, πρόεδρος του Συλλόγου Σεισμόπληκτων της περιοχής, «τουλάχιστον 3.500 άνθρωποι έχουν εγκαταλείψει τον τόπο μας αφού δεν είχαν άλλη επιλογή. Τα σπίτια τους γκρεμίστηκαν, οι επιχειρήσεις τους έκλεισαν. Τόσα χρόνια μετά δεν έχει αλλάξει τίποτα» και συμπληρώνει: «Μέχρι σήμερα έχουν κατατεθεί περίπου 3.500 αιτήσεις για αποκατάσταση και από αυτές έχουν εγκριθεί μόλις οι 330 άδειες για να ξεκινήσουν οι απαραίτητες εργασίες. Από αυτές τις άδειες κανένα σπίτι δεν έχει ολοκληρωθεί μέχρι και τώρα».
Πολλά σπίτια δεν έχουν ολοκληρώσει την διαδικασία της αρωγής, αφού ακόμα και τα άτοκα δάνεια που –όπως είχε εξαγγελθεί– θα κάλυπταν το 20% του ποσού δεν δίνονται από καμία τράπεζα. Μόνο στον δήμο Μινώα Πεδιάδας, περίπου 500 σπίτια πρέπει να κατεδαφιστούν, καθώς η εικόνα είναι απαξιωτική. «Τα γκρεμιά μας θυμίζουν πώς κάποτε ο τόπος μας είχε ζωή, ενώ τώρα μαραζώνει», αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Γκαντάτσιος.
Με αυτά τα λόγια περιγράφει συνοπτικά την κατάσταση που επικρατεί όχι ένα ούτε δύο αλλά τέσσερα χρόνια μετά τον καταστροφικό σεισμό.
Προθεσμία
«Μάλιστα, στις 17 Αυγούστου έληξε η προθεσμία υποβολής φακέλων για τις πληγείσες κατοικίες, κάτι που από μόνο του σημαίνει πως «θα ζητηθούν χρήματα πίσω» αναφέρει ο ίδιος και συμπληρώνει πως «υπαίτιος δεν είναι ο πολίτης αλλά το κράτος. Από την πρώτη στιγμή επισημάναμε την υποστελέχωση του τμήματος των μηχανικών, τις τιμές τιμολογίων που ήταν του 2011, επί της ουσίας δηλαδή δεν ανταποκρινόταν στις τιμές της αγοράς. Ήταν, λοιπόν, αποτρεπτικό για έναν σεισμόπληκτο να βάλει ένα τόσο μεγάλο ποσό από την τσέπη του».
Οι συζητήσεις που γίνονται όλα αυτά τα χρόνια είναι συνεχείς αλλά χωρίς ουσιαστικό αποτέλεσμα. Ο κ. Γκαντάτσιος ζητά «απλοποίηση με απλές διαδικασίες για τον πολίτη και αναπροσαρμογή του τιμολογίου εργασιών» και υπογραμμίζει με έμφαση: «Δεν παίζουμε με νούμερα αλλά με ανθρώπους. Από έναν προσωρινό οικισμό διαβίωσης όλα αυτά τα χρόνια έφυγαν από τη ζωή 15 άνθρωποι. Αυτές οι περιουσίες χάθηκαν για πάντα. Καταλαβαίνετε τι σημαίνει αυτό. Με πυροτεχνήματα και ευχολόγια δεν ξαναχτίζονται σπίτια και ζωές ανθρώπων.
Πλειστηριασμοί
Η πολιτεία δείχνει –για ακόμη μία φορά– ανίκανη να βοηθήσει ουσιαστικά τους πληγέντες είτε είναι σεισμόπληκτοι, είτε πυρόπληκτοι, είτε πλημμυροπαθείς. Αντί να στηρίξει τους ανθρώπους που έχασαν τα σπίτια και την αξιοπρέπειά τους, δείχνει προθυμία μόνο προς τις τράπεζες και τα funds. Σαν να μην έφτανε αυτό, έρχονται και οι πλειστηριασμοί: Αρχές Οκτώβρη ετοιμάζονται νέοι πλειστηριασμοί και μάλιστα μέσα σε αυτά έχουμε σπίτια κίτρινα που έχουν υποστεί βλάβες από το σεισμό, σπίτια που απαγορεύεται να πουληθούν, να νοικιαστούν ή να μεταβιβαστούν. Πάλι συνάνθρωποί μας θα μείνουν στον δρόμο».
Στο δια ταύτα εντοπίζεται ακόμη ένα πρόβλημα: ο Σύλλογος Σεισμοπλήκτων Δήμου Μινώα Πεδιάδας «Η Ελπίδα», επισημαίνει την απαράδεκτη διαφοροποίηση που υφίσταται ο Δήμος σε σχέση με άλλες πληγείσες περιοχές της χώρας, παρότι υπέστη τη μεγαλύτερη φυσική καταστροφή σε κτιριακές υποδομές των τελευταίων 35 ετών. Από την αναστολή πλειστηριασμών μέχρι τα προγράμματα ενίσχυσης, από τις ρυθμίσεις οφειλών μέχρι τις επιδοτήσεις ενοικίου, οι σεισμόπληκτοι του Αρκαλοχωρίου αντιμετωπίζονται με όρους «δεύτερης κατηγορίας πολιτών».
«Μετά από έρευνα στα μέτρα που θεσπίστηκαν και εφαρμόστηκαν σε άλλες περιοχές, διαπιστώσαμε ότι προτάσεις και αιτήματα που υποβάλαμε θεσμικά – και απορρίφθηκαν με το αιτιολογικό «δεν μπορούν να υλοποιηθούν» – εφαρμόζονται κανονικά αλλού» αναφέρει ο πρόεδρος του Συλλόγου, Κώστας Γκαντάτσιος στην «Μ» και προσθέτει πώς «είναι προφανές ότι δεν υπήρχε αντικειμενική αδυναμία, αλλά διαφοροποίηση στην αντιμετώπιση».
Μέτρα στήριξης
Μιλώντας με τον Σύλλογο της περιοχής που παλεύει για την αποκατάσταση των σεισμόπληκτων συνανθρώπων μας με νύχια και με δόντια καταγράφουμε μερικά από τα μέτρα που φαίνεται να έχουν εφαρμοστεί σε άλλες περιοχές της χώρας που επλήγησαν από φυσικές καταστροφές αλλά μέχρι τώρα στο πολύπαθο Αρκαλοχώρι δεν έχουν εφαρμοστεί, εγείροντας ερωτήματα γιατί και αν ο Δήμος αυτός τελικά εξαιρέθηκε.
- Αναστολή Πλειστηριασμών: 18 μήνες στη Θεσσαλία έναντι 6 μηνών στο Αρκαλοχώρι.
- Ρύθμιση Οφειλών Επιχειρήσεων: 72 άτοκες δόσεις για Θεσσαλία, 6μηνη αναστολή στο Αρκαλοχώρι.
- Προγράμματα Ενίσχυσης: Thessaly Pass και αντίστοιχα σε Εύβοια και Σάμο, καμία πρόβλεψη στο Αρκαλοχώρι.
- Αναπτυξιακός Νόμος: Ένταξη Θεσσαλίας σε ειδικό καθεστώς, χωρίς αναφορά στο Αρκαλοχώρι.
- Ορισμός Συντονιστών: Σε Έβρο και Θεσσαλία, όχι στο Αρκαλοχώρι.
- Επιδότηση Ενοικίου: Εμπροσθοβαρής αλλού, όχι στο Αρκαλοχώρι.
- Ψηφιακά Εργαλεία ΜΜΕ: Δράση 16706, Ελλάδα 2.0 – εκτός το Αρκαλοχώρι.
- Εκκρεμότητες Οικοσκευής και Βοηθήματος Πρώτων Βιοτικών Αναγκών: Αναδρομική καταβολή αλλού.
- Οικοσκευή μέσω Δήμων: Εφαρμογή αλλού, όχι στο Αρκαλοχώρι.
- Απλοποίηση Διαδικασιών Επισκευών: Ισχύ στη Θεσσαλία έως 12.09.2025.
- Σύνταξη Φακέλων από Μηχανικούς: Θεσσαλία: Εφαρμογή αλλού, όχι στο Αρκαλοχώρι.
Αίτημα
Ο Σύλλογος εύλογα ζητά όλα τα παραπάνω μέτρα στήριξης που έχουν δοθεί και εφαρμοστεί ακόμα και σε περιοχές που οι ζημιές ήταν πολύ μικρότερης έκτασης σε σχέση με αυτές του Αρκαλοχωρίου να εφαρμοστούν και στον Δήμο Μινώα Πεδιάδας. Ο πρόεδρος του Συλλόγου, Κώστας Γκαντάτσιος, τονίζει στην «Μ»: «Η μη εφαρμογή τους συνιστά παραβίαση της αρχής της ισότητας του άρθρου 4 του Συντάγματος και της υποχρέωσης ίσης μεταχείρισης των πολιτών από τη Διοίκηση». Για τον ίδιο και τους κατοίκους, δεν υπάρχει καμία δικαιολογία για αυτή τη διαφοροποίηση. «Η πλήρης εφαρμογή τους στην περιοχή μας αποτελεί νομική και θεσμική υποχρέωση του κράτους και απαιτείται η άμεση συμμόρφωση της Διοίκησης».
Τέσσερα χρόνια μετά, το Αρκαλοχώρι παραμένει ανοιχτή πληγή. Οι άνθρωποι ζητούν το αυτονόητο: να ξαναμπούν στα σπίτια τους, να ξαναχτίσουν τις ζωές τους. Αν η Πολιτεία συνεχίσει να σιωπά, τότε το χωριό θα σβήσει σιγά-σιγά από τον χάρτη και θα μείνει στη μνήμη μας ως παράδειγμα μιας κοινωνίας που γύρισε την πλάτη στους πιο αδύναμους.
*Όπως δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα ΜΠΑΜ της Κυριακής
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
Αρκαλοχώρι: Μπλόκαραν λογαριασμούς σεισμόπληκτων παρότι είναι ακατάσχετοι
