PLUS
Νομικό «μπλόκο» στην παράλληλη διεξαγωγή ποινικών διαδικασιών για την τραγωδία των Τεμπών έθεσε σήμερα ο συνήγορος υπεράσπισης, Θέμης Σοφός, καταθέτοντας στο Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Λάρισας αίτημα προδικαστικής παραπομπής στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Ο κ. Σοφός εκπροσωπεί τον Δημήτριο Νικολάου, ο οποίος κατά τον χρόνο του δυστυχήματος στις 28 Φεβρουαρίου 2023 υπηρετούσε ως προσωρινός Προϊστάμενος του Τμήματος Επιθεώρησης Λάρισας του ΟΣΕ. Ο κ. Νικολάου παραπέμφθηκε στην κύρια δίκη μαζί με άλλα 35 άτομα για το αδίκημα της επικίνδυνης παρέμβασης στη συγκοινωνία μέσων σταθερής τροχιάς, αντιμετωπίζοντας κατηγορίες που αφορούν, μεταξύ άλλων, τον χειρισμό, την εμπειρία και την τοποθέτηση των σταθμαρχών στις βάρδιες του Σιδηροδρομικού Σταθμού Λάρισας. Ο συνήγορος υποστηρίζει ότι ο εντολέας του υφίσταται «πρόδηλη δικονομική βλάβη» και θεμελιώνει «άμεσο έννομο συμφέρον», καθώς για το ίδιο ιστορικό συμβάν διεξάγονται δύο παράλληλες και κατακερματισμένες ποινικές διαδικασίες. Από τη μία πλευρά εξελίσσεται η κύρια δίκη ενώπιον του Εφετείου Λάρισας και από την άλλη μια ξεχωριστή οικονομική δικογραφία που τηρείται από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία στην Αθήνα, η οποία αφορά κακουργηματικές διώξεις εναντίον 23 προσώπων για τη Σύμβαση 717 αναφορικά με τα συστήματα τηλεχειρισμού και σηματοδότησης του δικτύου.
Σύμφωνα με την υπεράσπιση, ο διαχωρισμός αυτός στερεί από τον κατηγορούμενο τη γνώση των πεπραγμένων της συναφούς δικογραφίας, με αποτέλεσμα «να παραβιάζεται η αρχή της δίκαιης δίκης, λόγω της αποστέρησής μου να λάβω γνώση και να υποβάλω τις απόψεις και απαντήσεις μου, και λόγω της διπλής αξιολόγησης του ίδιου ιστορικού συμβάντος».
Η υπεράσπιση επικαλείται τη θεμελιώδη αρχή ne bis in idem, τονίζοντας στο γραπτό αίτημα πως «ο καθένας μόνο μία φορά, δηλαδή με μία μόνο διαδικασία, υποβάλλεται σε δικαστική κρίση, ως υπαίτιος της αυτής πράξεως, με αποτέλεσμα να εξαντλείται η κατά το άρθρο 27 του ΚΠοινΔ αξίωση της Πολιτείας προς άσκηση ποινικής διώξεως, όταν αυτή ασκηθεί μία φορά».
Στο πλαίσιο της συνολικής υπερασπιστικής γραμμής, ο κ. Νικολάου επισημαίνει ότι είχε προειδοποιήσει εγγράφως τη διοίκηση για την κρίσιμη υποστελέχωση του δικτύου και την ανάγκη πρόσληψης σταθμαρχών ήδη από τον Ιούλιο του 2022. Η πλευρά του κατηγορουμένου υποστηρίζει ότι η διοίκηση γνώριζε πως ο σιδηρόδρομος λειτουργούσε «πάνω σε μία κόκκινη γραμμή» και ότι η τραγωδία θα είχε αποσοβηθεί «ανεξαρτήτως ανθρώπινου σφάλματος» εάν λειτουργούσαν η τηλεδιοίκηση, η φωτοσήμανση και το σύστημα ETCS, καθώς τα συστήματα αυτά «δεν αποδέχονται εντολές παραβίασης ερυθρών φωτοσημάτων».
Στο αίτημα που κατέθεσε ο κ. Σοφός επισημαίνεται ότι το κατηγορητήριο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, σε σύγκριση με αυτό της Λάρισας, εμφανίζει «αντιφατικότητα». Παρόλο που η Ευρωπαία Εντεταλμένη Εισαγγελέας, Πόπη Παπανδρέου, έχει διατυπώσει εγγράφως τη θέση ότι η δικογραφία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας «δεν δύναται να διαβιβαστεί… προκειμένου να συσχετισθεί» με την υπόθεση της Λάρισας, διότι η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία κατέστη «πλέον αποκλειστικά αρμόδια» για τη διερεύνηση του σκέλους που αφορά τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης, ο κ. Σοφός αξιοποιεί αυτή την άρνηση ως απόδειξη της δικονομικής βλάβης του εντολέα του. Ο συνήγορος σημειώνει ότι η Πολιτεία υποχρεούται να κρίνει το ίδιο «βιοτικό συμβάν» ενιαία, σημειώνοντας ότι η δημιουργηθείσα «σύγκρουση αρμοδιοτήτων» επιβάλλει τη δικαστική παρέμβαση του Λουξεμβούργου.
Καταλήγοντας, η υπεράσπιση ζητά από το δικαστήριο της Λάρισας την υποβολή προδικαστικού ερωτήματος προς το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Λουξεμβούργο, προκειμένου να κριθεί αν «είναι σύμφωνος με το Ενωσιακό Δίκαιο ο χωρισμός της δικογραφίας κατά των 23 προσώπων κατά των οποίων ασκήθηκε δίωξη από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, η οποία εκκρεμεί κεχωρισμένως της πορείας της παρούσης υποθέσεως». Η πλευρά του κ. Νικολάου υπογραμμίζει ότι η αρχή της υπεροχής του ενωσιακού δικαίου επιβάλλει στον εθνικό δικαστή την προσφυγή στο ΔΕΕ, καθώς σε αντίθετη περίπτωση παραβιάζονται ευθέως οι εγγυήσεις για το τεκμήριο αθωότητας και το δικαίωμα προστασίας του κατηγορουμένου.
