ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ: To Ιράν χρησιμοποίησε εικονικές εταιρείες στην Κίνα για συμφωνίες πετρελαίου σε ευρώ

12/03/2026 11:48

Η ιρανική κυβέρνηση μέχρι πρόσφατα χρησιμοποιούσε εικονικές εταιρείες για να αποφύγει τις κυρώσεις και να διατηρήσει τα οικονομικά της αποθέματα, σύμφωνα με έγγραφα που είδε και αποκαλύπτει το Euractiv, το ανεξάρτητο πανευρωπαϊκό δίκτυο μέσων ενημέρωσης που ειδικεύεται σε θέματα της ΕΕ.

Την Τρίτη, οι δύο μεγάλοι κρατικοί πιστωτές του Ιράν ανέστειλαν τις δραστηριότητές τους – αφότου το ιρανικό ριάλ είχε ήδη καταρρεύσει σε περίπου 1.500.000 ανά δολάριο ΗΠΑ τον Ιανουάριο.

Παρόλα αυτά, το καθεστώς διατηρεί οικονομικά αποθέματα που αποκτώνται μέσω συστημάτων αποφυγής κυρώσεων και σκιώδους τραπεζικής. Έγγραφα από μια δυτική υπηρεσία πληροφοριών, αποκαλύπτουν ότι η Τεχεράνη, μέχρι πρόσφατα, πουλούσε πετρέλαιο μέσω εικονικών εταιρειών στην Κίνα σε συναλλαγές σε ευρώ.

Οι δυτικές υπηρεσίες πληροφοριών εκτιμούν ότι περίπου το 90% των εξαγωγών ιρανικού πετρελαίου καταλήγουν στην Κίνα. Ενώ δεν υπάρχει ολοκληρωμένη εκτίμηση, οι αναλυτές της δυτικής υπηρεσίας πληροφοριών λένε ότι ένα δίκτυο εταιρειών-βιτρίνας επεξεργάζεται συναλλαγές αξίας αρκετών δισεκατομμυρίων ευρώ κάθε χρόνο.

Εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ περνούν μέσω των ευρωπαϊκών τραπεζών, επειδή οι διεθνείς πληρωμές συχνά γίνονται μέσω συνεργαζόμενων τραπεζών σε διαφορετικές χώρες.

Εντός αυτού του σκιώδους τραπεζικού μηχανισμού οι αναλυτές αναφέρουν ότι υπάρχει αξιοσημείωτη συγκέντρωση τραπεζικών λογαριασμών σε ευρώ, πολλοί από τους οποίους διευκολύνονται από ιδιωτικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Μεταξύ των ανταποκρίτριων τραπεζών που χειρίζονται αυτούς τους διακανονισμούς σε ευρώ και αναφέρονται στα έγγραφα είναι η Deutsche Bank, η Commerzbank, η Standard Chartered, η Barclays, η BNP Paribas, καθώς και τα γερμανικά υποκαταστήματα της Bank of China και της JP Morgan SE.

Δύσκολο να παρακολουθηθεί

Οι τραπεζικοί αξιωματούχοι γνωρίζουν το ζήτημα εδώ και χρόνια, δήλωσαν οι αναλυτές προσθέτοντας ότι το συνεχώς μεταβαλλόμενο δίκτυο των εικονικών εταιρειών δυσχεραίνει την παρακολούθηση των συναλλαγών, καθώς οι τράπεζες συχνά βλέπουν μόνο τον άμεσο πελάτη και τον επόμενο παραλήπτη.

Ένα παράδειγμα του τρόπου λειτουργίας του ιρανικού σκιώδους τραπεζικού συστήματος είναι η Sepehr Energy Jahan, μια ιρανική κρατική εταιρεία που πωλεί πετρέλαιο στην Κίνα για λογαριασμό του Γενικού Επιτελείου Ενόπλων Δυνάμεων του Ιράν, το οποίο είναι υπεύθυνο για τις τακτικές ένοπλες δυνάμεις του Ιράν καθώς και για το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC).

Το 2023, η εταιρεία συμπεριλήφθηκε σε κατάλογο κυρώσεων από το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ.

Τα τιμολόγια δείχνουν ότι η Sepehr Energy Jahan πωλεί το πετρέλαιο σε ευρώ μέσω της επενδυτικής εταιρείας Huatai Limited με έδρα το Χονγκ Κονγκ. Τα έσοδα βοηθούν στη χρηματοδότηση του στρατιωτικού μηχανισμού του Ιράν, αν και κατά καιρούς προκύπτουν διαφωνίες μεταξύ του IRGC και των τακτικών ενόπλων δυνάμεων σχετικά με τον τρόπο κατανομής των κερδών, σύμφωνα με αναλυτές των υπηρεσιών πληροφοριών.

Επενδύσεις στην ΕΕ

Η δυτική υπηρεσία πληροφοριών εκτιμά ότι επιπλέον εκατομμύρια σε κέρδη από το παράνομο εμπόριο πετρελαίου έχουν επενδυθεί σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ο νέος Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ -διάδοχος του εκλιπόντος πατέρα του, Αλί Χαμενεΐ- ελέγχει μια παγκόσμια αυτοκρατορία ακινήτων που περιλαμβάνει ξενοδοχεία στη Φρανκφούρτη και τη Μαγιόρκα, σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg .

«Εάν οντότητες ή δίκτυα που έχουν υποστεί κυρώσεις και συνδέονται με το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης αποθηκεύουν ή μεταφέρουν περιουσιακά στοιχεία στην Ευρώπη, τα κεφάλαια αυτά πρέπει να εντοπιστούν και να παγώσουν χωρίς καθυστέρηση», δήλωσε η Χάνα Νόιμαν, πρόεδρος της αντιπροσωπείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τις σχέσεις με το Ιράν.

«Ωστόσο, οι κυρώσεις είναι αξιόπιστες μόνο εάν εφαρμόζονται αυστηρά», δήλωσε η Νόιμαν προσθέτοντας ότι αυτό «σημαίνει να κλείσουν τα “νομικά παραθυράκια”, ενίσχυση της συνεργασίας στον τομέα των χρηματοοικονομικών πληροφοριών και διασφάλιση ότι τα περιουσιακά στοιχεία που συνδέονται με άτομα, οντότητες ή δίκτυα πληρεξουσίων που έχουν υποστεί κυρώσεις δεν μπορούν να σταθμεύουν ήσυχα σε ευρωπαϊκές δικαιοδοσίες».

Η ΕΕ επέβαλε κυρώσεις την Τετάρτη σε 19 Ιρανούς αξιωματούχους και οντότητες, αλλά ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ -ο οποίος υπόκειται σε κυρώσεις των ΗΠΑ- φέρεται να μην έχει συμπεριληφθεί.