PLUS
- Προς την απόλυτη ανατροπή οδεύει η υπόθεση του πατρός Αντωνίου, με πρώην καταγγέλλοντες να ανακαλούν τις μαρτυρίες τους και άλλους να δηλώνουν ότι παρερμηνεύθηκαν όσα είπαν!
- Το βαρύ κατηγορητήριο «κλυδωνίζεται» πανταχόθεν!
Της ΕΛΕΝΗΣ ΚΑΡΑΝΙΚΟΛΑ – ΚΟΝΤΟΡΟΥΣΗ
Το μυστήριο της «Κιβωτού» παραμένει άλυτο την ώρα που η δίκη σε δεύτερο βαθμό για το πλημμεληματικό σκέλος της υπόθεσης έφθασε για τον πατέρα Αντώνιο. Ο ιδρυτής της «Κιβωτού του Κόσμου» μαζί με έξι συνεργάτες του δικάζεται στο Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων για δύο πράξεις σωματικών βλαβών και τρεις πράξεις ηθικής αυτουργίας σε επικίνδυνη και απλή σωματική βλάβη, για τις οποίες καταδικάστηκε σε πρώτο βαθμό τον Νοέμβριο του 2024 από το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών.
Η υπόθεση του πατρός Αντωνίου και της «Κιβωτού του Κόσμου» υπήρξε μία από τις πλέον συγκλονιστικές και πολυσυζητημένες των τελευταίων ετών, καθώς εμπεριέχει όλα τα στοιχεία ενός σύγχρονου κοινωνικού και δικαστικού δράματος: κατηγορίες για κακοποίηση, ισχυρισμούς για κακοδιαχείριση, καταθέσεις με βαριές περιγραφές και, από την άλλη πλευρά, την εικόνα ενός ανθρώπου που για πάνω από δύο δεκαετίες αφιερώθηκε -όπως υποστηρίζουν οι υποστηρικτές του- στην προστασία, στη φροντίδα και στην ανατροφή χιλιάδων παιδιών που δεν είχαν κανέναν άλλον.
Η εικόνα αλλάζει
Ωστόσο, όσο η υπόθεση προχωρεί η εικόνα δείχνει να αλλάζει. Το βαρύ κατηγορητήριο φαίνεται να δοκιμάζεται σοβαρά. Μια σειρά από πρώην καταγγέλλοντες -που είχαν αποτελέσει βασικούς κρίκους στη δικαστική αλυσίδα- ανακαλούν τις μαρτυρίες τους, ενώ κάποιοι κάνουν λόγο για «παρερμηνεία των γεγονότων», «πίεση από τρίτους» ή ακόμη και για συμμετοχή τους σε ένα αφήγημα που, όπως ισχυρίζονται εκ των υστέρων, δεν ανταποκρινόταν στην πραγματικότητα.
Οι ανακλήσεις αυτές δεν είναι ούτε μεμονωμένες ούτε αμελητέες. Δικαστικές πηγές αναφέρουν ότι ήδη έχουν κατατεθεί επίσημες δηλώσεις αλλαγής στάσης, ενώ καταγγελίες που κάποτε συγκλόνισαν την κοινή γνώμη, τώρα τίθενται υπό επανεξέταση, εγείροντας σοβαρά ερωτήματα για το κατά πόσον η αρχική εικόνα είχε διαμορφωθεί με πλήρη ακρίβεια ή αποτέλεσε προϊόν σκοπιμοτήτων, όπως από την πρώτη στιγμή διατείνεται ο πατήρ Αντώνιος.
Η επιστολή-φωτιά
Και μέσα σε αυτό το θολό τοπίο έρχεται να προστεθεί μια επιστολή-φωτιά που παρουσιάζει αποκλειστικά σήμερα η «ΜΠΑΜ στο Ρεπορτάζ» και αποτυπώνει μια άλλη αλήθεια για το πώς ξεκίνησαν όλα και ποιοι εμπλέκονται.
Αν η επιστολή αυτή επιβεβαιωθεί ως γνήσια -κάτι που κατά το ρεπορτάζ πρέπει να θεωρείται βέβαιο- και οι ανακλήσεις συνεχιστούν με παρόμοια κατεύθυνση, δεν αποκλείεται η υπόθεση να πάρει τελείως διαφορετική τροπή.
Την επίμαχη επιστολή υπογράφει ένας από τους καταγγέλλοντες που είχε προσφύγει το 2022 στον Συνήγορο του Παιδιού, δημιουργώντας μαζί με άλλους την αρχή της δικαστικής διερεύνησης της υπόθεσης.
«Ήμουν στην‘‘Κιβωτό του Κόσμου’’ από μικρός έως και την ενηλικίωσή μου. Η μητέρα μου είχε μια ανίατη ασθένεια, παρ’ όλα αυτά κατάφερε να με μεγαλώσει με τη βοήθεια του πατρός Αντωνίου και της ‘‘Κιβωτού’’. Μας παρείχαν μεγάλη ιατρική βοήθεια, οικονομική, και φυσικά ψυχολογική, δυστυχώς όμως δεν τα κατάφερε. Λίγο πριν φύγει ζήτησε από την ‘‘Κιβωτό’’ να με κρατήσουν ώστε να μην πάω σε ίδρυμα.
Θα ήθελα να αναφέρω πως οι καταγγελίες τις οποίες έκανα στον Συνήγορο του Παιδιού δεν είναι αληθείς. Με έφερε σε επικοινωνία με τον Συνήγορο του Παιδιού η Σ.Τ., η οποία φάνηκε ότι μισούσε την‘‘Κιβωτό’’. Εγώ της ανέφερα μόνο για ένα συμβάν για τον… τον οποίο είχαν διώξει από την‘‘Κιβωτό’’ καιρό πριν. Η συνάντηση στον Συνήγορο έγινε σε πολύ πιεστικό κλίμα και δεν με άφηναν να εξηγήσω τα πράγματα σωστά, π.χ. για τον… δεν είπα ποτέ ότι τον είδα χτυπημένο, απλώς ήταν ζωηρό παιδί. Ούτε τον… ούτε τον… ούτε τον… ότι έχουν χτυπήσει παιδιά, αντιθέτως τους έχω δει να αφιερώνουν ποιοτικό χρόνο στα παιδιά και προς εμένα. Πολλές φορές και εγώ ήθελα να μιλήσω σε αυτούς, διότι ήταν και αυτά παιδιά της ‘‘Κιβωτού’’.
Για τις εργασίες έχω να αναφέρω τα εξής: Όλα τα παιδιά πήγαιναν στο σχολείο είτε πρωί είτε βράδυ. Υπήρχαν και παιδιά που ήρθαν σε μεγάλη ηλικία και είχαν πολλά κενά στα μαθήματα και δεν ήθελαν να συνεχίσουν το σχολείο και πήγαιναν σε επαγγελματικές σχολές. Άρα το πρόγραμμα για τις εργασίες ήταν συγκεκριμένο. Υπήρχε η τακτοποίηση των δωματίων, στην οποία είχαμε όλοι συμμετοχή. Οι αγροτικές εργασίες γινόντουσαν από τον επιστάτη και τη γεωπόνο, εμείς συμμετείχαμε σε κάποιες εργασίες ανάλογα με την ηλικία μας, το πρόγραμμα του σχολείου ή του φροντιστηρίου. Πάντοτε ως βοηθοί, τίποτα το βαρύ δεν υπήρχε, τίποτα ανθυγιεινό, τίποτα το κουραστικό. Αυτές οι εργασίες διαρκούσαν το πολύ δύο ώρες και κυρίως τα Σάββατα.
Ο όρος ‘‘συνέπεια’’ ή ‘‘απομόνωση’’ είναι δυστυχώς πολύ παρεξηγημένη έννοια. Ποτέ δεν είδα παιδί κλειδωμένο σε δωμάτιο. Η συνέπεια πήγαινε πάντα με βάση την ηλικία και το παράπτωμα, από το να μη δεις μια ταινία μέχρι να είσαι για κάποια λεπτά μακριά από την ομάδα σου. Αυτό λέγαμε εμείς απομόνωση, όταν ένα παιδί είχε πολλά νεύρα και δεν μπορούσε να τα ελέγξει τον απομόνωναν από την ομάδα ώστε να μη δημιουργήσει αναταραχή στους υπόλοιπους.
Οι καλοκαιρινές μας διακοπές ήταν πάντα υπέροχες με πολλά ταξίδια, πολλά μπάνια. Χαιρόμασταν πάρα πολύ όταν ήταν και ο πάτερ, γιατί αφιέρωνε πάντα χρόνο σε εμάς. Πάντα υπήρχαν παιδαγωγοί σε όλα. Ο πάτερ δεν ήταν ποτέ μόνος με κανένα παιδί εκτός από την εξομολόγησή και στις περιπτώσεις που ήθελε να μιλήσει με κάποιον προσωπικά, που και εκεί υπήρχε κάποιος του γραφείου που βρισκόταν πιο πίσω.
Εμένα η ‘‘Κιβωτός’’ με στήριξε από τότε που ζούσε η μητέρα μου μέχρι και την ενηλικίωσή μου. Τελείωσα το λύκειο, έδωσα Πανελλήνιες, πήγαινα φροντιστήρια, ήμουν γραμμένος σε ομάδα μπάσκετ. Στην ενηλικίωσή μου είχαν σπίτι που μου πλήρωναν το ενοίκιο και μου είχαν βρει και δουλειά. Μετά από όλα αυτά μπορώ να πω πως η ‘‘Κιβωτός’’ είναι ίδρυμα; Όχι, είναι το σπίτι μου και η δεύτερη οικογένειά μου», αναφέρεται μεταξύ άλλων στην επιστολή που κατά πληροφορίες θα παρουσιαστεί και εντός της δικαστικής αίθουσας.
Την ώρα που η υπερασπιστική γραμμή του πατρός Αντωνίου κάνει λόγο για στημένες καταγγελίες και ηθική στοχοποίηση, η εξέλιξη αυτή ενισχύει -σύμφωνα με την πλευρά της υπεράσπισης- την επιχειρηματολογία περί κατασκευασμένων σεναρίων. Μένει να δούμε τι θα πυροδοτήσει αυτή η νέα εξέλιξη και αν είναι ικανή να αλλάξει την έκβαση της δίκης για τον κληρικό που από την πρώτη στιγμή φωνάζει πως είναι αθώος.
Σε κάθε περίπτωση, η έρευνα συνεχίζεται και μεγαλώνει η ανάγκη για διαλεύκανση – χωρίς φόβο, χωρίς προκατάληψη και με μοναδικό κριτήριο την αλήθεια.
Η πρώτη μάρτυρας
Στον αντίποδα η πρώτη μάρτυρας στη δίκη, μια παιδαγωγός που βρέθηκε σε μία από τις δομές της «Κιβωτού» ως εθελόντρια την περίοδο 2016 με 2017 περιέγραψε μια εντελώς διαφορετική καθημερινότητα για τα παιδιά της «Κιβωτού». Μίλησε για δύο περιστατικά, τα οποία όμως δεν περιλαμβάνονται στο κατηγορητήριο, γεγονός που προκάλεσε την έντονη αντίδραση της υπεράσπισης των κατηγορουμένων. Το πρώτο περιστατικό όπως το περιέγραψε η μάρτυρας:
«Είμαι παιδαγωγός και βρέθηκα στην ‘‘Κιβωτό’’ ως εθελόντρια από το 2016 έως το 2017. Πήγαινα εκεί κάθε Κυριακή για δύο ώρες. Συγκεκριμένη μέρα τον Φλεβάρη του 2017 ήμασταν στις εγκαταστάσεις της δομής. Ακούσαμε πολλές φωνές και είπα στην άλλη παιδαγωγό να δούμε αν χρειάζεται κάποιος βοήθεια. Εκεί είδα έναν εργαζόμενο στην κορυφή της σκάλας με ένα τσούρμο παιδιών να έχει μπροστά του ένα 9χρονο, να το αρπάζει από την μπλούζα και να το πετάει στα σκαλοπάτια. Το παιδί κατρακύλαγε και μέχρι να δω ότι σηκώνεται, δεν ήξερα τι να κάνω. Έκατσε και άρχισε να κλαίει. Του φωνάζαμε να σταματήσει και εκείνος μας απάντησε πως δεν είδαμε καλά.
Το παιδί δεν μπορούσε να μιλήσει και έκλαιγε, δεν είχε εμφανή σημάδια, αλλά ήταν κόκκινο το πρόσωπο του. Έκατσα δίπλα του και του είπα ότι αυτό που έγινε ήταν λάθος και πως δεν φταίει εκείνος και πως πρέπει να αναφέρουμε όσα έγιναν. Ένιωθα αδύναμη, δεν μου είχε ξανατύχει να βρεθώ σε κάτι τέτοιο μπροστά. Όταν του είπα να πάμε να το πούμε, μου απάντησε ‘‘δεν μπορεί να με βοηθήσει κανένας, δεν θέλω να το πούμε’’. Εγώ νόμιζα πως απλά είχε φρικάρει», υπογράμμισε, συμπληρώνοντας: «Εξάντλησα όλη την ιεραρχία και τελικά συγκαλύφθηκε. Θα έπρεπε να πάω κατευθείαν στην Αστυνομία και να μην πιστέψω τίποτα απ’ όσα μου είπαν οι υπεύθυνοι. Ήμουν πολύ χαζή που πίστεψα ότι θα λύσουν το θέμα από τη δομή και που δεν το ‘‘έτρεξα’’ μέχρι τέλους, έπρεπε να καταφύγω στη Δικαιοσύνη. Η κοινωνική λειτουργός μου είχε πει πως ο άνθρωπος αυτός θα απολυθεί. Αυτό δεν έγινε. Μετά από λίγο καιρό η κυρία παραιτήθηκε»’ είπε ολοκληρώνοντας.
Το δεύτερο περιστατικό αφορούσε ένα άλλο αγόρι’ το οποίο όπως κατέθεσε η μάρτυρας τής είχε παραπονεθεί για ενόχληση στα γεννητικά του όργανα, με εκείνη να απευθύνεται στην καθ’ ύλην αρμόδια της δομής. «Μου απάντησε πως τα παιδιά τα φουσκώνουν. Με δική μου πρωτοβουλία και αφού έκανα τις απαραίτητες ενέργειες το πήγα στο νοσοκομείο, όπου οι γιατροί νομίζοντας πως είμαι η μητέρα του μου είπαν “καλά κυρία μου, δεν βλέπατε; Το παιδί σας είναι στα πρόθυρα σηψαιμικού σοκ».
Η πρωτόδικη καταδίκη και η αθώωση από το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Ιωαννίνων
Είναι η δεύτερη φορά που ο ιδρυτής της «Κιβωτού» κάθεται στο εδώλιο για την υπόθεση των τιμωριών και κακοποιητικών συμπεριφορών εις βάρος φιλοξενούμενων παιδιών της οργάνωσης, ακριβώς με τις ίδιες κατηγορίες που αντιμετώπιζε στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο το οποίο τον καταδίκασε για πέντε πράξεις σε 51 μήνες φυλάκισης, εξαγοράσιμη κατά 10 ευρώ την ημέρα με αναστολή, και τον αθώωσε για δεκατέσσερις.
Τα περιστατικά φέρονται να συνέβησαν το 2021 και το 2022 στις δομές του Βόλου και της Αθήνας και αφορούν εξαντλητική εργασία, παρατεταμένη απομόνωση και ξυλοδαρμούς.
Επίσης ένοχοι είχαν κριθεί πρώην μέλος του ΔΣ της οργάνωσης, πρώην εργαζόμενος, πρώην υπεύθυνος παιδαγωγών στον Βόλο, πρώην διευθύντρια της δομής στον Βόλο. Εις βάρος τους επιβλήθηκαν ποινές φυλάκισης από 17 έως 40 μήνες με τριετή αναστολή.
Η Εισαγγελία είχε ασκήσει έφεση με το σκεπτικό πως οι κατηγορούμενοι δεν έπρεπε να αθωωθούν για καμία πράξη, με την έναρξη όμως της δικασίμου η υπεράσπιση υπέβαλε ένσταση επί της εισαγγελικής εφέσεως ζητώντας επί της ουσίας να μη δικαστούν οι κατηγορούμενοι για τις πράξεις για τις οποίες αθωώθηκαν σε πρώτο βαθμό. Το δικαστήριο απέρριψε το αίτημα.
Την ίδια ώρα, αθώοι κρίθηκαν πριν από λίγες ημέρες από το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Ιωαννίνων ο πατήρ Αντώνιος καθώς και δύο πρώην στελέχη της δομής της «Κιβωτού» στην Πωγωνιανή.
Τα δύο στελέχη της δομής ήταν κατηγορούμενα για το αδίκημα της βαριάς σωματικής βλάβης εις βάρος ανηλίκων, ενώ ο πατήρ Αντώνιος για το αδίκημα της ηθικής αυτουργίας. Η υπόθεση είχε παραπεμφθεί ενώπιον της Δικαιοσύνης έπειτα από μηνύσεις πρώην τροφίμων της δομής. Ωστόσο, οι τρόφιμοι ανακάλεσαν τις καταγγελίες που είχαν διατυπώσει και υποστήριξαν ότι δεν επιθυμούν την περαιτέρω ποινική δίωξη των κατηγορουμένων, με αποτέλεσμα το δικαστήριο να κηρύξει αθώους τους τρεις κατηγορουμένους.
Η δίκη για τα κακουργήματα έρχεται τον Οκτώβριο του 2025
Εις βάρος του πατρός Αντωνίου εκκρεμεί και η δίκη για τις κακουργηματικές κατηγορίες της κατάχρησης ανηλίκων σε ασέλγεια κατά συρροή και κατ’ εξακολούθηση εις βάρος δύο τροφίμων της «Κιβωτού». Έναν 20χρονο και έναν 16χρονο που κατήγγειλαν πως ο ιερέας προχωρούσε σε γενετήσιες πράξεις εις βάρος τους κατά τη διετία 2020-2022, είτε απομονώνοντάς τους στον προσωπικό του χώρο είτε σε δραστηριότητες που έκανε μαζί τους.
Σημειώνεται ότι ο πατήρ Αντώνιος έχει αρνηθεί τις κατηγορίες χαρακτηρίζοντάς τες στημένες και δηλώνοντας πως είναι αθώος, ισχυρισμός που μένει να απορριφθεί ή να επιβεβαιωθεί από τη Δικαιοσύνη.
*Όπως δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα ΜΠΑΜ της Κυριακής
