PLUS
Στην τελική φάση προετοιμασίας περνά το πιλοτικό πρόγραμμα του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων για τη διαχείριση του λαγοκέφαλου, με στόχο τον περιορισμό των επιπτώσεων από την εξάπλωση του χωροκατακτητικού είδους στις ελληνικές θάλασσες και τη στήριξη των επαγγελματιών αλιέων.
Η πρώτη εφαρμογή του προγράμματος θα γίνει στις Περιφέρειες Κρήτης και Νοτίου Αιγαίου, όπου καταγράφονται τα μεγαλύτερα προβλήματα από την παρουσία του λαγοκέφαλου. Οι δύο Περιφέρειες καλούνται να καθορίσουν τις λεπτομέρειες εφαρμογής, όπως τη διαδικασία συμμετοχής των αλιέων, τα σημεία παράδοσης, την καταγραφή των ποσοτήτων, τους ελέγχους και τον τρόπο καταβολής των αποζημιώσεων.
Σύμφωνα με τον Γενικό Γραμματέα Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρο Πρωτοψάλτη, το πρόγραμμα σηματοδοτεί τη μετάβαση από την απλή καταγραφή του προβλήματος σε μια οργανωμένη προσπάθεια αντιμετώπισής του.
Όπως ανέφερε, ο λαγοκέφαλος αποτελεί ξενικό χωροκατακτητικό είδος που απειλεί τη θαλάσσια βιοποικιλότητα, προκαλεί ζημιές στον αλιευτικό κλάδο και, λόγω της τοξικότητάς του, απαιτεί ειδικούς και ασφαλείς χειρισμούς.
Αποζημίωση 5,33 ευρώ ανά κιλό για τους αλιείς
Οι επαγγελματίες αλιείς που θα συμμετέχουν στη δράση θα λαμβάνουν καθαρή αμοιβή ύψους 5,33 ευρώ ανά κιλό λαγοκέφαλου, υπό την προϋπόθεση ότι οι ποσότητες θα έχουν αλιευθεί, παραδοθεί, καταγραφεί, ζυγιστεί και πιστοποιηθεί σύμφωνα με την προβλεπόμενη διαδικασία.
Το ποσό αυτό αφορά αποκλειστικά την αμοιβή του αλιέα. Τα έξοδα που σχετίζονται με τη μεταφορά, την προσωρινή αποθήκευση, τη συντήρηση, τη διαχείριση και την τελική καταστροφή των αλιευμάτων δεν θα επιβαρύνουν τους επαγγελματίες αλιείς, αλλά θα καλυφθούν μέσω του προγράμματος από τις αρμόδιες Περιφέρειες.
Πώς θα λειτουργεί το πρόγραμμα
Η διαδικασία προβλέπει στοχευμένη αλίευση λαγοκέφαλων από επαγγελματίες αλιείς και παράδοσή τους σε ειδικά σημεία που θα οριστούν από τις Περιφέρειες Κρήτης και Νοτίου Αιγαίου.
Σε αυτά τα σημεία θα πραγματοποιείται:
- παραλαβή των αλιευμάτων,
- ζύγιση,
- καταγραφή των ποσοτήτων ανά αλιέα,
- πιστοποίηση των παραδόσεων,
- προσωρινή ασφαλής αποθήκευση.
Στη συνέχεια οι λαγοκέφαλοι θα οδηγούνται σε εγκεκριμένες διαδικασίες τελικής διαχείρισης ή καταστροφής.
Το πρόγραμμα δεν αφορά την εμπορική αξιοποίηση του είδους, καθώς ο λαγοκέφαλος περιέχει τετραδοτοξίνη, μια ιδιαίτερα επικίνδυνη ουσία που καθιστά ακατάλληλη την κατανάλωσή του.
Γιατί εφαρμόζεται η δράση
Ο λαγοκέφαλος έχει εξαπλωθεί τα τελευταία χρόνια στις ελληνικές θάλασσες, προκαλώντας σημαντικά προβλήματα τόσο στα θαλάσσια οικοσυστήματα όσο και στην αλιευτική δραστηριότητα.
Οι επιπτώσεις του περιλαμβάνουν:
- πίεση σε άλλα θαλάσσια είδη,
- καταστροφές σε αλιευτικά εργαλεία,
- οικονομικές απώλειες για επαγγελματίες αλιείς,
- κινδύνους λόγω της τοξικότητάς του.
Η δράση στοχεύει στη δημιουργία ενός οργανωμένου μοντέλου διαχείρισης που θα μπορεί να αξιολογηθεί επιστημονικά και, εφόσον κριθεί αποτελεσματικό, να επεκταθεί και σε άλλες περιοχές της χώρας.
Ποιοι συμμετέχουν και πού εφαρμόζεται
Δικαιούχοι του προγράμματος είναι οι Περιφέρειες Κρήτης και Νοτίου Αιγαίου, οι οποίες θα αναλάβουν τον σχεδιασμό και την υλοποίηση της δράσης.
Οι επαγγελματίες αλιείς θα συμμετέχουν εφόσον ακολουθούν τις προβλεπόμενες διαδικασίες παράδοσης και καταγραφής των ποσοτήτων.
Δεν προβλέπεται αντίστοιχη αποζημιωτική διαδικασία για ερασιτέχνες αλιείς.
Πότε ξεκινά η εφαρμογή
Η πρόσκληση για την υποβολή κοινής πρότασης από τις δύο Περιφέρειες έχει ήδη δημοσιευθεί, με την προθεσμία να λήγει στις 30 Σεπτεμβρίου 2026.
Η πραγματική έναρξη του προγράμματος για τους αλιείς θα γίνει μετά την έγκριση της δράσης και την ολοκλήρωση του σχεδιασμού για τα σημεία παράδοσης, τις υποδομές, τους ελέγχους και τον τρόπο πληρωμής.
Ο στόχος του προγράμματος
Το πιλοτικό πρόγραμμα έχει τρεις βασικούς στόχους:
- Τον περιορισμό των επιπτώσεων του λαγοκέφαλου στα θαλάσσια οικοσυστήματα.
- Τη στήριξη των επαγγελματιών αλιέων που πλήττονται από την εξάπλωσή του.
- Τη δημιουργία ενός επιστημονικά τεκμηριωμένου συστήματος διαχείρισης που θα μπορεί να εφαρμοστεί ευρύτερα στο μέλλον.
Η εφαρμογή σε Κρήτη και Νότιο Αιγαίο αναμένεται να προσφέρει τα πρώτα σημαντικά δεδομένα για την αποτελεσματικότητα του εγχειρήματος και τα επόμενα βήματα αντιμετώπισης του προβλήματος.
ΗΠΑ: Επιδημία κυκλοσπορίασης με χιλιάδες κρούσματα σε 31 πολιτείες
