PLUS
Του Κίμωνα Λογοθέτη
Με σημαντικά προβλήματα αξιοπιστίας φαίνεται να ξεκίνησε η λειτουργία των νέων καμερών τεχνητής νοημοσύνης στους ελληνικούς δρόμους, καθώς εκατοντάδες οδηγοί έχουν ήδη αμφισβητήσει τα πρόστιμα που τους επιβλήθηκαν, ενώ δεκάδες κλήσεις ακυρώθηκαν μετά από έλεγχο των αρμόδιων υπηρεσιών.
Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, από τον Μάρτιο μέχρι σήμερα βεβαιώθηκαν και επιδόθηκαν 2.453 ψηφιακές κλήσεις. Από αυτές υποβλήθηκαν 420 ενστάσεις, με 52 να γίνονται τελικά αποδεκτές. Οι λόγοι ακύρωσης περιλαμβάνουν αναντιστοιχίες χρόνου καταγραφής, δυσδιάκριτα χαρακτηριστικά στις φωτογραφίες αλλά και άλλες τεχνικές αδυναμίες του συστήματος.
Το μεγαλύτερο πρόβλημα φαίνεται να εντοπίζεται στην ποιότητα των καταγραφών κατά τη διάρκεια διαφορετικών ωρών της ημέρας. Η έντονη ηλιοφάνεια, οι σκιές και οι μεγάλες μεταβολές φωτισμού επηρεάζουν σημαντικά την απόδοση των καμερών. Σε πολλές περιπτώσεις οι φωτογραφίες που λαμβάνονται τις απογευματινές ώρες εμφανίζονται θολές ή με έντονες αντανακλάσεις, καθιστώντας δύσκολη ακόμη και την αναγνώριση των πινακίδων κυκλοφορίας.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη μεγαλύτερο όταν οι κάμερες καλούνται να διαπιστώσουν παραβάσεις όπως η χρήση κινητού τηλεφώνου ή η μη χρήση ζώνης ασφαλείας. Η αντηλιά και οι σκιές στο παρμπρίζ συχνά δεν επιτρέπουν καθαρή εικόνα του εσωτερικού του οχήματος, δημιουργώντας σοβαρά ερωτήματα για την ακρίβεια των καταγραφών.
Στελέχη των αρμόδιων υπουργείων χαρακτηρίζουν τα προβλήματα αυτά ως «παιδικές ασθένειες» ενός νέου συστήματος που βρίσκεται ακόμη σε φάση εκπαίδευσης και παραμετροποίησης. Ωστόσο, το γεγονός ότι πολίτες καλούνται να πληρώσουν πρόστιμα τα οποία στη συνέχεια αποδεικνύονται λανθασμένα προκαλεί έντονο προβληματισμό.
Παράλληλα, η τεχνητή νοημοσύνη που χρησιμοποιείται στις κάμερες χρειάστηκε να εκπαιδευτεί ώστε να διακρίνει πραγματικές παραβάσεις από περιπτώσεις που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε άδικη βεβαίωση προστίμων. Για παράδειγμα, έπρεπε να μάθει να ξεχωρίζει ένα όχημα που παραβιάζει ερυθρό σηματοδότη από ένα όχημα που ακινητοποιήθηκε λόγω κυκλοφοριακής συμφόρησης πάνω στη διάβαση ή κοντά στη γραμμή στάσης.
Ανάλογα προβλήματα εμφανίστηκαν και στις κάμερες που είναι τοποθετημένες σε λεωφορεία, όπου αρχικά καταγράφονταν ως παραβάτες ακόμη και οδηγοί που κινούνταν νόμιμα στις λωρίδες κυκλοφορίας τους.
Ένα ακόμη ζήτημα αφορά τον ανθρώπινο έλεγχο των καταγραφών. Πληροφορίες αναφέρουν ότι δεν εξετάζεται το σύνολο των παραβάσεων που εντοπίζει το σύστημα, γεγονός που εγείρει ερωτήματα για το κατά πόσο μπορούν να αποκλειστούν λάθη ή εσφαλμένες καταγραφές. Σε άλλες χώρες, όπως η Κύπρος, λειτουργούν ειδικές ομάδες δεκάδων ατόμων που ελέγχουν κάθε καταγραφή πριν αυτή μετατραπεί σε πρόστιμο.
Την ίδια στιγμή, το δίκτυο των καμερών επεκτείνεται διαρκώς. Ήδη έχουν προστεθεί νέες κάμερες της Περιφέρειας Αττικής, ενώ προχωρούν οι διαδικασίες για τη δημιουργία του κεντρικού πληροφοριακού συστήματος που θα διαχειρίζεται χιλιάδες καταγραφές και θα αποστέλλει ηλεκτρονικά τις κλήσεις στους οδηγούς.
Η τεχνολογία μπορεί να συμβάλει καθοριστικά στη βελτίωση της οδικής ασφάλειας. Ωστόσο, όταν ακόμη και οι αρμόδιες υπηρεσίες παραδέχονται προβλήματα αναγνώρισης, σφάλματα καταγραφής και ανάγκη συνεχούς «εκπαίδευσης» των συστημάτων, η αξιοπιστία των προστίμων παραμένει ζητούμενο. Πριν οι κάμερες πολλαπλασιαστούν στους δρόμους της χώρας, η πολιτεία οφείλει να διασφαλίσει ότι κανένας πολίτης δεν θα βρεθεί αντιμέτωπος με ένα πρόστιμο που προέκυψε από ένα τεχνικό λάθος ή μια λανθασμένη εκτίμηση της τεχνητής νοημοσύνης.
