PLUS
Ουάσιγκτον — Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, κάλεσε κυβερνήσεις ανά τον κόσμο να υπογράψουν διακήρυξη που δίνει προτεραιότητα στο εμπόριο έναντι της ανθρωπιστικής βοήθειας προς τις αναπτυσσόμενες χώρες, σύμφωνα με δημοσίευμα της Washington Post (16 Απριλίου).
Σε τηλεγράφημα προς τις αμερικανικές πρεσβείες και τα προξενεία, ο Ρούμπιο ζήτησε από τους διπλωμάτες να προωθήσουν την πρωτοβουλία σε ξένες κυβερνήσεις, ενόψει της παρουσίασής της στα Ηνωμένα Έθνη στα τέλη του μήνα.
Η πρόταση, με τίτλο «εμπόριο έναντι βοήθειας», στοχεύει —σύμφωνα με το κείμενο που επικαλείται η εφημερίδα— στην προώθηση της πολιτικής «America First» και στη δημιουργία επιχειρηματικών ευκαιριών για αμερικανικές εταιρείες μέσω του πλαισίου του ΟΗΕ.
Το σχέδιο υποστηρίζει ότι το υφιστάμενο σύστημα διεθνούς βοήθειας έχει οδηγήσει σε «εξάρτηση, αναποτελεσματικότητα και διαφθορά», προκρίνοντας αντ’ αυτού την ενίσχυση της ελεύθερης αγοράς ως βασικού μοχλού ανάπτυξης.
«Οι ιδιωτικές επιχειρήσεις, και όχι η κρατική βοήθεια, έχουν οικοδομήσει τις επιτυχημένες οικονομίες», αναφέρεται στη διακήρυξη.
Ανάλογη θέση εξέφρασε και ο εκπρόσωπος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Τόμι Πίγκοτ, υποστηρίζοντας ότι το ελεύθερο εμπόριο αποτελεί «τον πιο αξιόπιστο δρόμο προς την ευημερία», ενώ επέκρινε όσους στηρίζουν την παραδοσιακή προσέγγιση της ανθρωπιστικής βοήθειας.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στη γενικότερη πολιτική του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για αναδιάρθρωση της εξωτερικής βοήθειας των ΗΠΑ. Μετά την επιστροφή του στην εξουσία, ο Τραμπ προχώρησε σε προσωρινή αναστολή της χρηματοδότησης για 90 ημέρες —με εξαιρέσεις για επισιτιστική βοήθεια έκτακτης ανάγκης και στρατιωτική υποστήριξη προς το Ισραήλ και την Αίγυπτο— ενώ κινήθηκε και προς την κατεύθυνση κατάργησης της USAID.
Οι περικοπές επηρέασαν διεθνείς οργανισμούς και ΜΚΟ, μεταξύ αυτών και την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR), καθώς και προγράμματα υγείας που σχετίζονται με τον HIV και την ελονοσία.
Παράλληλα, η Ουάσιγκτον έχει περιορίσει τη συμμετοχή της σε πολυμερείς πρωτοβουλίες του ΟΗΕ, προωθώντας εναλλακτικά σχήματα διεθνούς συνεργασίας, όπως το προτεινόμενο «Συμβούλιο Ειρήνης» για τη μεταπολεμική διαχείριση της Γάζας.
Η στροφή αυτή καταγράφεται σε ένα ευρύτερο διεθνές περιβάλλον μείωσης της ανθρωπιστικής χρηματοδότησης. Χώρες όπως η Γαλλία, η Γερμανία και η Βρετανία έχουν επίσης περιορίσει τις συνεισφορές τους, σε μια εξέλιξη που —κατά την Washington Post— χαρακτηρίζεται από ορισμένους ως «ύφεση στην παγκόσμια βοήθεια».
Ωστόσο, η πρωτοβουλία αντιμετωπίζει αντιδράσεις. Αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, μιλώντας ανώνυμα, προειδοποίησε ότι ενδέχεται να ενισχύσει την εκμετάλλευση φτωχότερων χωρών από επιχειρηματικά συμφέροντα.
Σκεπτικισμό εξέφρασε και ο ειδικός διεθνών σχέσεων Σαμ Βιγκέρσκι (CFR), εκτιμώντας ότι η πρόταση δύσκολα θα υιοθετηθεί από τα κράτη-μέλη του ΟΗΕ, καθώς μπορεί να εκληφθεί ως υπονόμευση του οργανισμού.
Από την πλευρά του, ο πρώην αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Έρικ Πελόφσκι ο οποίος υπηρέτησε στο Υπουργείο Εξωτερικών υπό τις κυβερνήσεις Μπαράκ Ομπάμα και Τζορτζ Μπους, χαρακτήρισε την πρωτοβουλία «αντίθετη με τις αμερικανικές αξίες», υπογραμμίζοντας ότι η ανθρωπιστική βοήθεια αποτελεί διαχρονικό στοιχείο της διεθνούς παρουσίας των ΗΠΑ.
O Έρικ Πελόφσκι καταδίκασε την προσπάθεια σε μια δήλωση, λέγοντας ότι «δεν υπάρχει Αμερικανός που να βλέπει μια φωτογραφία ενός πεινασμένου παιδιού και να βλέπει μια ευκαιρία για τις εταιρείες να πλουτίσουν».
«Αυτό συμβαίνει επειδή οι Αμερικανοί ιστορικά έτρεχαν στη φωτιά για να βοηθήσουν αντί να αναζητούν τρόπους να πουλήσουν πυροσβεστικές μάνικες σε όσους υποφέρουν»,
Διεθνείς οργανισμοί εκφράζουν επίσης ανησυχία ότι η συγκεκριμένη κατεύθυνση σηματοδοτεί περαιτέρω αποδυνάμωση του συστήματος ανθρωπιστικής βοήθειας, σε μια περίοδο αυξανόμενων συγκρούσεων και κρίσεων παγκοσμίως.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Βηρυτός: Πανηγυρισμοί με πυροτεχνήματα και πυροβολισμούς για την εκεχειρία
