Σε μηχανική υποστήριξη» η εκεχειρία ΗΠΑ–Ιράν

12/05/2026 8:09

Σε οριακό σημείο φαίνεται να βρίσκεται η εύθραυστη εκεχειρία ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν, μετά τις νέες δηλώσεις του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος χαρακτήρισε τις ιρανικές προτάσεις ειρήνης «σκουπίδια» και προειδοποίησε ότι η συμφωνία βρίσκεται πλέον «σε μηχανική υποστήριξη».

Η Ουάσιγκτον απέρριψε το νέο πακέτο προτάσεων της Τεχεράνης, το οποίο περιλάμβανε, μεταξύ άλλων, άρση των αμερικανικών κυρώσεων, αναγνώριση του ιρανικού ελέγχου στα Στενά του Ορμούζ και αναβολή των συνομιλιών για το πυρηνικό πρόγραμμα. Η αμερικανική πλευρά θεωρεί τις απαιτήσεις αυτές υπερβολικές και πολιτικά απαράδεκτες.

Ο Τραμπ, μιλώντας σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο, δήλωσε ότι «δεν τελείωσε καν να διαβάζει» την ιρανική πρόταση, την οποία χαρακτήρισε «ανόητη». Παράλληλα, υποστήριξε ότι εξακολουθεί να πιστεύει σε μια διπλωματική λύση, επαναλαμβάνοντας ότι «το Ιράν δεν θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα».

Κρίση στα Στενά του Ορμούζ και παγκόσμια ανησυχία

Η κρίση συνδέεται άμεσα με την κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ, έναν από τους σημαντικότερους διαύλους μεταφοράς πετρελαίου παγκοσμίως. Η Τεχεράνη συνεχίζει να περιορίζει τη ναυσιπλοΐα στην περιοχή, με αποτέλεσμα εκατοντάδες δεξαμενόπλοια να παραμένουν ακινητοποιημένα και τις διεθνείς αγορές να αντιδρούν νευρικά.

Οι τιμές του πετρελαίου σημείωσαν άνοδο άνω του 4% μετά τις δηλώσεις Τραμπ, με το Brent να ξεπερνά στιγμιαία τα 105 δολάρια το βαρέλι, πριν υποχωρήσει ελαφρώς. Αναλυτές επισημαίνουν ότι κάθε εξέλιξη γύρω από το Ορμούζ επηρεάζει άμεσα την παγκόσμια ενεργειακή αγορά.

Στρατιωτικές απειλές και διπλωματικό αδιέξοδο

Ο Αμερικανός πρόεδρος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο επανέναρξης αμερικανικών ναυτικών συνοδειών στην περιοχή, σε μια προσπάθεια να διασφαλιστεί η ελεύθερη διέλευση εμπορικών πλοίων. Ωστόσο, χώρες-σύμμαχοι των ΗΠΑ εμφανίζονται επιφυλακτικές απέναντι σε μια νέα στρατιωτική εμπλοκή.

Την ίδια ώρα, η ιρανική ηγεσία διαμηνύει ότι είναι έτοιμη να απαντήσει σε οποιαδήποτε «επιθετική ενέργεια». Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου, Μοχάμαντ-Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, προειδοποίησε ότι οι αντίπαλοι της χώρας «θα εκπλαγούν» από την αντίδραση των ιρανικών ενόπλων δυνάμεων.

Διεθνείς πιέσεις και ο ρόλος της Κίνας

Η νέα ένταση έρχεται λίγες ημέρες πριν από τη συνάντηση του Τραμπ με τον Κινέζο πρόεδρο Xi Jinping, με αρκετούς αναλυτές να θεωρούν ότι το Πεκίνο μπορεί να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην αποκλιμάκωση. Η Τεχεράνη έχει ήδη δηλώσει ότι στηρίζει το κινεζικό σχέδιο τεσσάρων σημείων για την περιοχή του Κόλπου.

Παρά τις δημόσιες δηλώσεις περί συνέχισης της διπλωματίας, το κλίμα μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης παραμένει εξαιρετικά τεταμένο. Διπλωματικοί κύκλοι εκφράζουν φόβους ότι μια νέα στρατιωτική κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να προκαλέσει ευρύτερη αποσταθεροποίηση στην περιοχή και σοβαρές επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία.