PLUS
Ανησυχητική εικόνα για την έκταση της ενδοοικογενειακής βίας στη χώρα αποτυπώνουν τα νεότερα στοιχεία του Αυτοτελούς Τμήματος Συλλογής και Επεξεργασίας Δικαστικών Στατιστικών Στοιχείων (JustStat), τα οποία διαβιβάστηκαν στη Βουλή στο πλαίσιο κοινοβουλευτικού ελέγχου σχετικά με την αύξηση των περιστατικών βίας κατά των γυναικών και την ανάγκη ουσιαστικής προστασίας των θυμάτων.
Τα δεδομένα αφορούν τις ποινικές διώξεις που ασκήθηκαν από τις Εισαγγελίες Πρωτοδικών της χώρας για αδικήματα ενδοοικογενειακής βίας και ανθρωποκτονιών κατά την περίοδο 2020-2025 και καταδεικνύουν μία θεαματική αύξηση των υποθέσεων που φτάνουν στη Δικαιοσύνη.
Πάνω από 12.800 διώξεις το 2025
Σύμφωνα με τα στοιχεία, οι συνολικές ποινικές διώξεις για αδικήματα ενδοοικογενειακής βίας αυξήθηκαν από 2.534 το 2020 σε 13.486 το 2024, καταγράφοντας αύξηση άνω του 430%. Παρότι το 2025 σημειώθηκε μικρή υποχώρηση, οι διώξεις παρέμειναν σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα, φτάνοντας τις 12.880.
Η συχνότερη μορφή αδικήματος αφορά την ενδοοικογενειακή παράνομη βία και απειλή. Οι σχετικές διώξεις εκτοξεύθηκαν από 1.246 το 2020 σε 6.997 το 2024, ενώ το 2025 ανήλθαν σε 6.357.
Παράλληλα, οι διώξεις για ενδοοικογενειακή σωματική βλάβη αυξήθηκαν από 1.159 το 2020 σε 5.758 το 2025, καταγράφοντας σχεδόν πενταπλασιασμό μέσα σε μία πενταετία.
Ιδιαίτερα εντυπωσιακή είναι η μεταβολή στις υποθέσεις σεξουαλικής βίας στο οικογενειακό περιβάλλον. Οι διώξεις για βιασμό και κατάχρηση σε ασέλγεια, οι οποίες μέχρι το 2023 κινούνταν σε μονοψήφιους ή χαμηλούς διψήφιους αριθμούς, ανήλθαν σε 236 το 2024 και 205 το 2025.
Τι δείχνουν τα στοιχεία για γυναίκες θύματα
Από το 2024 ξεκίνησε η καταγραφή στοιχείων σχετικά με το φύλο θύματος και δράστη, επιτρέποντας για πρώτη φορά πιο στοχευμένη ανάλυση.
Οι περιπτώσεις όπου το θύμα είναι γυναίκα και ο δράστης άνδρας ανήλθαν σε 2.496 το 2024 και 2.346 το 2025.
Οι περισσότερες υποθέσεις αφορούν:
- Παράνομη βία και απειλή: 1.287 το 2024 και 1.263 το 2025.
- Ενδοοικογενειακή σωματική βλάβη: 1.045 το 2024 και 871 το 2025.
- Προσβολή γενετήσιας αξιοπρέπειας: 149 το 2024 και 187 το 2025.
Παράλληλα, οι καταγεγραμμένες απόπειρες ανθρωποκτονίας με θύμα γυναίκα και δράστη άνδρα αυξήθηκαν από 11 το 2024 σε 13 το 2025.
Ωστόσο, οι συντάκτες της έρευνας επισημαίνουν ότι τα στοιχεία αυτά πρέπει να ερμηνεύονται με προσοχή, καθώς η καταγραφή του φύλου δεν είναι υποχρεωτική στο πληροφοριακό σύστημα των Εισαγγελιών, γεγονός που ενδέχεται να αποκρύπτει έναν σημαντικό αριθμό περιστατικών.
Αθήνα, Πειραιάς και Θεσσαλονίκη στην κορυφή
Σε απόλυτους αριθμούς, η μεγαλύτερη συγκέντρωση ποινικών διώξεων καταγράφεται στις μεγάλες αστικές περιοχές.
Η Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών κατέγραψε 5.961 υποθέσεις το 2025, παραμένοντας στην πρώτη θέση πανελλαδικά. Ακολουθούν η Θεσσαλονίκη με 844 υποθέσεις και ο Πειραιάς με 594.
Αξιοσημείωτες αυξήσεις σημειώθηκαν επίσης σε αρκετές περιφερειακές περιοχές. Στη Ροδόπη οι υποθέσεις υπερδιπλασιάστηκαν, από 103 το 2024 σε 218 το 2025. Σημαντική αύξηση καταγράφηκε επίσης στο Ναύπλιο, όπου οι διώξεις εκτινάχθηκαν από 51 σε 176, στη Μυτιλήνη από 99 σε 224 και στο Κιλκίς από 74 σε 161.
Αντίθετα, σημαντική μείωση παρατηρήθηκε στην Αχαΐα, στον Βόλο, στην Άρτα, στη Θεσπρωτία και στα Γιαννιτσά.
Αυξάνονται οι διώξεις για ανθρωποκτονίες στο οικογενειακό περιβάλλον
Τα στοιχεία καταγράφουν επίσης αύξηση στις ποινικές διώξεις για ανθρωποκτονίες και θανατηφόρες σωματικές βλάβες που συνδέονται με ενδοοικογενειακά περιστατικά.
Οι διώξεις για ανθρωποκτονία με δόλο σε βάρος μέλους της οικογένειας ή συντρόφου αυξήθηκαν από 18 το 2024 σε 22 το 2025, ενώ οι υποθέσεις θανατηφόρας σωματικής βλάβης διπλασιάστηκαν από δύο σε τέσσερις.
Στις περιπτώσεις όπου έχει καταγραφεί γυναίκα θύμα και άνδρας δράστης, οι διώξεις για ανθρωποκτονία αυξήθηκαν από δύο το 2024 σε τέσσερις το 2025. Οι ερευνητές επισημαίνουν, ωστόσο, ότι η αποτύπωση του φύλου κατέστη δυνατή μόλις στο 56% των υποθέσεων το 2024 και στο 36% το 2025, γεγονός που περιορίζει την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων.
Η αύξηση δεν σημαίνει απαραίτητα περισσότερα περιστατικά
Οι συντάκτες της έκθεσης υπογραμμίζουν ότι η εκρηκτική αύξηση των ποινικών διώξεων δεν μπορεί να ερμηνευθεί μονοδιάστατα ως αύξηση της πραγματικής εγκληματικότητας.
Όπως σημειώνεται, η ενίσχυση των μηχανισμών καταγραφής, η μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση της κοινωνίας, η αυξημένη κινητοποίηση των διωκτικών αρχών και η μεγαλύτερη προθυμία των θυμάτων να καταγγείλουν περιστατικά βίας ενδέχεται να εξηγούν σημαντικό μέρος της αύξησης.
Παρά ταύτα, τα μεγέθη καταδεικνύουν ότι η ενδοοικογενειακή βία εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα σοβαρότερα κοινωνικά προβλήματα της χώρας, με χιλιάδες υποθέσεις να φτάνουν κάθε χρόνο στις εισαγγελικές αρχές και με τα περιστατικά ακραίας βίας να εξακολουθούν να προκαλούν έντονο προβληματισμό για την αποτελεσματικότητα της προστασίας των θυμάτων.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
Έκρηξη γυναικοκτονιών και ενδοοικογενειακής βίας: Αύξηση έως 437% την τελευταία πενταετία
