PLUS
Οι επαναλαμβανόμενες επιχειρήσεις των ΗΠΑ κατά πλοίων που μεταφέρουν πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα απειλούν να ασφυκτιάσουν την οικονομία της χώρας, ενισχύοντας την αφήγηση της κυβέρνησής της ότι ο Ντόναλντ Τραμπ επιδιώκει να ανατρέψει τον Νικολάς Μαδούρο και να θέσει υπό αμερικανικό έλεγχο τους φυσικούς πόρους της Λατινικής Αμερικής.
Στην Καραϊβική, οι ΗΠΑ έχουν αναπτύξει αρμάδα πολεμικών πλοίων, υποβρυχίων και αεροσκαφών διαφόρων τύπων, στο πλαίσιο μιας επιχείρησης που, όπως ισχυρίζεται η Ουάσιγκτον, έχει στόχο την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών. Ωστόσο, πλέον περιλαμβάνει και την κατάσχεση δεξαμενόπλοιων με πετρέλαιο, ακόμη και με τη χρήση στρατιωτικής δύναμης.
Ο Αμερικανός πρόεδρος επαναλαμβάνει συνεχώς πως οι «μέρες του Μαδούρο είναι μετρημένες» και δεν αποκλείει ακόμη και στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ των δύο χωρών. «Ο Μαδούρο ξέρει ακριβώς τι θέλω. Το γνωρίζει καλύτερα από τον καθένα», δήλωσε ο Τραμπ στο NBC News.
Από προμηθευτής… σε αντίπαλο
Από τη δεκαετία του 1920 μέχρι την εθνικοποίηση του 1976, οι ΗΠΑ εκμεταλλεύονταν το πετρέλαιο της Βενεζουέλας, έχοντας κατασκευάσει διυλιστήρια ικανά να επεξεργάζονται το αργό της χώρας. Σήμερα, η Chevron είναι η μόνη αμερικανική εταιρεία που μπορεί να προμηθεύει την αμερικανική αγορά με βενεζουελάνικο πετρέλαιο, δεδομένου του εμπάργκο που επέβαλε ο ίδιος ο Τραμπ το 2019.
Η εταιρεία εξάγει περίπου 200.000 βαρέλια την ημέρα, μεταφερόμενα με πλοία που δεν υπόκεινται σε αμερικανικές κυρώσεις, θεωρητικά προστατευμένα από στρατιωτικές επιχειρήσεις. Ωστόσο, το πρώτο μεγάλο δεξαμενόπλοιο, το Skipper, συνελήφθη στις 10 Δεκεμβρίου, οδηγούμενο σε αμερικανικό λιμάνι με το φορτίο του (1,9 εκατ. βαρέλια) να κατασχέται. Η τύχη του δεύτερου, Centuries, παραμένει αδιευκρίνιστη, ενώ ένα τρίτο πλοίο, το Bella 1, βρισκόταν υπό καταδίωξη λόγω κυρώσεων που του είχαν επιβληθεί από το 2024 για υποτιθέμενες σχέσεις με Ιράν και Χεζμπολά.
Παρά τις κατασχέσεις, αρκετά δεξαμενόπλοια εξακολουθούν να περνούν ανεμπόδιστα, αν και η πολιτική αυτή ενδέχεται να αυξήσει τις τιμές των μεταφορών ή να αποθαρρύνει τις εφοπλιστικές εταιρείες, όπως σημείωσε ο Χουάν Σάμπο, πρώην πρόεδρος της κρατικής PdVSA.
Η Βενεζουέλα παράγει περίπου ένα εκατομμύριο βαρέλια την ημέρα, εκ των οποίων περίπου 500.000 κατευθύνονται στη μαύρη αγορά, κυρίως προς την Ασία. Η PdVSA διαβεβαιώνει ότι οι εξαγωγές συνεχίζονται, αλλά προειδοποιεί πως ένας πλήρης αποκλεισμός θα μπορούσε να σταματήσει την παραγωγή γρήγορα, όπως είχε συμβεί κατά τη μεγάλη απεργία του 2002.
Γεωπολιτικές προεκτάσεις
Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ αναμένεται να εξετάσει την κρίση σε συνεδρίαση αύριο. Η πίεση των ΗΠΑ στον Μαδούρο κλιμακώθηκε από τον Νοέμβριο και κορυφώθηκε από τις αρχές Σεπτεμβρίου, με βομβαρδισμούς δεκάδων πλεούμενων που η Ουάσιγκτον κατηγορεί για διακίνηση ναρκωτικών. Η ίδια η Ουάσιγκτον κατηγορεί τον Μαδούρο ότι ηγείται προσωπικά κυκλώματος διακίνησης ουσιών. Τουλάχιστον 104 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί από τους βομβαρδισμούς στην Καραϊβική και τον Ειρηνικό.
Σύμφωνα με τον καθηγητή Κάρλος Μεντόσα Ποτέγια, ο Τραμπ επιδιώκει η Ουάσιγκτον να διατηρήσει τον έλεγχο της αμερικανικής ηπείρου, ενώ το ζήτημα ξεπερνά το πετρέλαιο και αφορά την παγκόσμια ισορροπία με Κίνα και Ρωσία.
Οικονομική κρίση στην ορίζουσα
Ο αποκλεισμός ενδέχεται να επιδεινώσει την ήδη δυσχερή οικονομική κατάσταση της Βενεζουέλας, η οποία αναμενόταν να κλείσει τη χρονιά με υπερπληθωρισμό. Υπάρχει φόβος για περιορισμό εξαγωγών, υποτίμηση του μπολίβαρ και αυξημένο κόστος ζωής. Ο Χουάν Σάμπο προβλέπει ότι οι εξαγωγές μπορεί να μειωθούν έως και 45% τους επόμενους τέσσερις μήνες, ενώ τα καθαρά μηνιαία έσοδα θα καταγράψουν σημαντική πτώση, με συνέπειες στις εισαγωγές μη πετρελαϊκών προϊόντων και γενικότερο οικονομικό κόστος για τον πληθυσμό.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ:
Ένοπλη ληστεία στην Κηφισιά: Πώς άρπαξαν 180.000 ευρώ σε δευτερόλεπτα
