Πίσω ολοταχώς για το 2035: Η ΕΕ αναιρεί την απαγόρευση στα αυτοκίνητα βενζίνης και ντίζελ

17/12/2025 8:39

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτείνει να αποσυρθεί ή τουλάχιστον να «υποβαθμιστεί» η μέχρι σήμερα δέσμευση που οδηγούσε σε ουσιαστική απαγόρευση πωλήσεων νέων βενζινοκίνητων και πετρελαιοκίνητων αυτοκινήτων από το 2035, αντιστρέφοντας μια πολιτική που θεωρούνταν κομβική για την πράσινη μετάβαση της ηπείρου. Η κίνηση έρχεται μετά από μαραθώνιες πιέσεις από τους κατασκευαστές αυτοκινήτων και ορισμένα κράτη-μέλη — πρωτίστως τη Γερμανία και την Ιταλία — που προειδοποιούσαν για απώλεια ανταγωνιστικότητας και θέσεων εργασίας στην ευρωπαϊκή βιομηχανία.

Στο βασικό περίγραμμα της πρότασης, η Κομισιόν δεν μιλά πλέον για 100% μηδενικές εκπομπές στα νέα οχήματα το 2035 αλλά για έναν στόχο μείωσης κατά περίπου 90% στις εκπομπές CO2 του νέας στόλου έως το 2035 — και με μηχανισμούς που επιτρέπουν τη διάθεση μικρού ποσοστού οχημάτων με κινητήρες εσωτερικής καύσης ή plug-in υβριδικών, υπό προϋποθέσεις αντιστάθμισης (π.χ. χρήση e-καυσίμων, βιοκαυσίμων ή πιστώσεων για «πράσινο» ατσάλι). Η αλλαγή στοχεύει, σύμφωνα με την Επιτροπή, να δώσει «ευελιξία» στην βιομηχανία ενώ διατηρεί την κατεύθυνση προς την ηλεκτροκίνηση.

Η απόφαση —ή το προσχέδιο της— έχει προκαλέσει σφοδρές αντιδράσεις. Οικολογικές οργανώσεις και μέλη του Ευρωκοινοβουλίου προειδοποιούν ότι πρόκειται για «ξεπούλημα» του Ευρωπαϊκού Πράσινου Συμφώνου, που θα αποδυναμώσει την εμπιστοσύνη επενδυτών και καταναλωτών στην αναπόφευκτη μετάβαση προς τα ηλεκτρικά οχήματα. Επιπλέον, επικριτές εκτιμούν ότι το άνοιγμα για πλασματικές λύσεις «αντιστάθμισης» ευνοεί συγκεκριμένες βιομηχανικές αλυσίδες (π.χ. παραγωγή e-καυσίμων) χωρίς πραγματική μείωση εκπομπών.

Από την άλλη πλευρά, οι αυτοκινητοβιομηχανίες — ιδίως οι μεγάλοι κατασκευαστές της Γερμανίας και της Ιταλίας — χαιρετίζουν την κίνηση ως ρεαλιστική αναγνώριση των δυσκολιών μετάβασης: υψηλό κόστος πρώτων υλών και μπαταριών, περιορισμένη υποδομή φόρτισης σε πολλά κράτη-μέλη και την ισχυρή πίεση από ανταγωνιστές εκτός ΕΕ, κυρίως κινεζικές εταιρείες που κερδίζουν γρήγορα μερίδια στην παγκόσμια αγορά EV. Οι κυβερνήσεις που άσκησαν πίεση τονίζουν ότι μια απότομη εφαρμογή του πλήρους «2035 ban» θα κόστιζε θέσεις εργασίας και θα έθετε σε κίνδυνο την αυτοκινητοβιομηχανία της Ευρώπης.

Τι μένει τώρα; Η πρόταση της Κομισιόν πρέπει να εγκριθεί τόσο από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσο και από το Συμβούλιο των κρατών-μελών για να γίνει νόμος. Αυτό σημαίνει ότι θα ακολουθήσει έντονη πολιτική μάχη τις επόμενες εβδομάδες, με λόμπι, εκστρατείες εντός Κοινοβουλίου και πιθανές συμβιβαστικές διατάξεις που θα καθορίσουν τελικά πόσο μακριά θα απομακρυνθεί η ΕΕ από την προηγούμενη, αυστηρή της δέσμευση.

Η εξέλιξη καταδεικνύει το κλασικό δίλημμα της κλιματικής πολιτικής: πώς να συνδυαστεί η ταχύτητα της πράσινης μετάβασης με τη διατήρηση της βιομηχανικής βάσης και των θέσεων εργασίας. Η απόφαση της Επιτροπής, αν επικυρωθεί, θα σηματοδοτήσει μια ρεαλιστικότερη αλλά σαφώς λιγότερο φιλόδοξη προσέγγιση — και θα ανοίξει μια νέα σελίδα στην ευρωπαϊκή διαπάλη για το μέλλον της αυτοκίνησης.