PLUS
Η γεωπολιτική αστάθεια, οι πόλεμοι, η οικονομική αβεβαιότητα και οι νέες υβριδικές απειλές αλλάζουν τις προτεραιότητες των Ευρωπαίων πολιτών. Αυτό είναι το βασικό συμπέρασμα του νέου Ευρωβαρόμετρου του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, το οποίο καταγράφει μια σαφή μετατόπιση της κοινής γνώμης: οι πολίτες θεωρούν ότι μόνο μια ισχυρότερη και πιο ενωμένη Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί να ανταποκριθεί στις προκλήσεις της εποχής.
Η ασφάλεια αναδεικνύεται σε κορυφαία προτεραιότητα
Η έρευνα αποτυπώνει μια Ευρώπη που αισθάνεται ολοένα και πιο ευάλωτη απέναντι στις διεθνείς εξελίξεις. Το 68% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να αναλάβει μεγαλύτερο ρόλο στην προστασία των πολιτών από παγκόσμιες κρίσεις και κινδύνους ασφαλείας. Παράλληλα, εννέα στους δέκα Ευρωπαίους (90%) πιστεύουν ότι τα κράτη-μέλη οφείλουν να επιδείξουν μεγαλύτερη ενότητα, ενώ το 77% εκτιμά ότι η Ένωση χρειάζεται περισσότερους οικονομικούς και θεσμικούς πόρους για να αντιμετωπίσει τις σύγχρονες προκλήσεις.
Η εικόνα αυτή αντανακλά την επίδραση των πολέμων στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή, της ενεργειακής αβεβαιότητας, των κυβερνοεπιθέσεων αλλά και της αυξανόμενης ανησυχίας για την παγκόσμια ισορροπία ισχύος.
Άμυνα και οικονομία στην κορυφή της ευρωπαϊκής ατζέντας
Όταν οι πολίτες ερωτώνται σε ποιους τομείς πρέπει να επικεντρωθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση, η άμυνα και η ασφάλεια βρίσκονται στην πρώτη θέση με 37%, ενώ ακολουθούν η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, της οικονομίας και της βιομηχανίας με 32%.
Την ίδια στιγμή, οι καθημερινές οικονομικές δυσκολίες εξακολουθούν να κυριαρχούν στις ανησυχίες των πολιτών. Το 41% θεωρεί ότι η αντιμετώπιση της ακρίβειας, του πληθωρισμού και του αυξημένου κόστους ζωής πρέπει να αποτελεί την κορυφαία προτεραιότητα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ακολουθούν η άμυνα και η ασφάλεια (34%) και η καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού (31%).
Οι πολίτες ζητούν κοινή ευρωπαϊκή χρηματοδότηση
Ένα ακόμη ενδιαφέρον εύρημα αφορά τον τρόπο χρηματοδότησης των ευρωπαϊκών πολιτικών. Το 78% των Ευρωπαίων θεωρεί ότι όλο και περισσότερα μεγάλα έργα θα πρέπει να χρηματοδοτούνται σε ευρωπαϊκό επίπεδο και όχι αποκλειστικά από τους εθνικούς προϋπολογισμούς.
Παράλληλα, το 91% ζητά αυστηρό κοινοβουλευτικό έλεγχο στις ευρωπαϊκές δαπάνες, ενώ το 85% υποστηρίζει ότι η χρηματοδότηση των κρατών-μελών πρέπει να συνδέεται με τον σεβασμό του κράτους δικαίου και των δημοκρατικών αρχών.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση ως παράγοντας σταθερότητας
Παρά τις επιμέρους επικρίσεις, η συνολική εικόνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης παραμένει θετική. Σχεδόν τρεις στους τέσσερις Ευρωπαίους (73%) θεωρούν ότι η χώρα τους έχει ωφεληθεί από τη συμμετοχή της στην ΕΕ.
Οι σημαντικότεροι λόγοι που επικαλούνται είναι η συμβολή της Ένωσης στη διατήρηση της ειρήνης και της ασφάλειας (37%), η ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών-μελών (36%) και η συμβολή της στην οικονομική ανάπτυξη (29%). Παράλληλα, το 72% δηλώνει ότι οι αποφάσεις της ΕΕ επηρεάζουν άμεσα την καθημερινότητά του, ενώ οι μισοί περίπου θεωρούν ότι αυτή η επίδραση είναι συνολικά θετική.
Η νέα εικόνα της Ευρώπης
Τα αποτελέσματα του Ευρωβαρόμετρου αποτυπώνουν μια σημαντική μεταβολή στην ευρωπαϊκή κοινή γνώμη. Η συζήτηση δεν περιστρέφεται πλέον αποκλειστικά γύρω από την οικονομία ή τις κοινωνικές πολιτικές. Η ασφάλεια, η γεωπολιτική ισχύς και η στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης αποκτούν κεντρική θέση στις προσδοκίες των πολιτών.
Η εικόνα αυτή αντανακλά την επίγνωση ότι οι προκλήσεις της εποχής —από τους πολέμους και την ενεργειακή κρίση έως τις κυβερνοεπιθέσεις και τις διεθνείς οικονομικές αναταράξεις— δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά από τα κράτη-μέλη μεμονωμένα. Οι Ευρωπαίοι φαίνεται να ζητούν μια Ένωση περισσότερο παρεμβατική, καλύτερα χρηματοδοτούμενη και πολιτικά πιο ενωμένη.
Το μήνυμα προς τις Βρυξέλλες είναι σαφές: σε μια περίοδο αυξανόμενης διεθνούς αβεβαιότητας, οι πολίτες δεν επιθυμούν λιγότερη Ευρώπη, αλλά μια Ευρώπη με μεγαλύτερη ικανότητα να προστατεύει, να επενδύει και να δρα συλλογικά απέναντι στις κρίσεις του 21ου αιώνα.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Ισλανδία και Ευρωπαϊκή Ένωση: Επιστροφή σε μια συζήτηση που δεν έκλεισε ποτέ
Δέκα χρόνια μετά το Brexit: μπορεί το Ηνωμένο Βασίλειο να επιστρέψει στην Ευρωπαϊκή Ένωση;
